Türkiye
Medya

Öncü düşünür - öncesi ve sonrası:
Amonyak Sentezi

Öncü düşünür – öncesi

Carl Bosch 1913 yılında amonyağı endüstriyel ölçekte sentezledi.

Öncü düşünür – sonrası

Prof. Dr. Gerhard Ertl amonyak sentezinin arkasındaki mekanizmayı keşfetti.

Bilgi

Amonyak sentezi nasıl çalışır?

Haber-Bosch işleminin reaktif ortakları olan hidrojen ve azotun her ikisi de iki atomlu gazlardır. Bunları amonyağa dönüştürmek için azot molekülündeki üçlü güçlü bağın ve hidrojen molekülündeki tek bağın koparılması gerekiyor. Bu çok fazla enerji veya aktivasyon enerjisinin miktarını düşüren demir gibi bir katalist gerektiriyor. Peki demirin yüzeyinde ne oluyor? Prof.Dr. Gerhard Ertl buradaki dönüm noktasının azotun bölünmesi olduğunu keşfetti. Azot molekülü (N2) katalistin metalik yüzeyindeki elektronlarla o kadar güçlü bir biçimde etkileşime giriyor ki azot molekülündeki iki atom arasındaki bağ zayıflayarak sonunda kopuyor. Bu da her iki azot atomunda da üçer serbest elektron bırakıyor ve her atomun üç hidrojen atomuna bağlanabilmesini sağlıyor. Reaksiyon zincirinin sonunda bu kombinasyon nihai ürün olarak amonyağı meydana getiriyor. Bunun gibi katalitik yüzeylerdeki kimyasal reaksiyonlar mineral gübrelerden egzoz gazı temizliğine birçok endüstriyel uygulamada önemli bir rol oynuyor.